Youtube üzerinden yayın yapan Yalova Forum adlı kanalda Yalova’nın depremselliği masaya yatırıldı. Yalova’nın tanınmış sanatçılarından “Aliço” lakaplı Ali Çolakoğlu’nun moderatörlüğünü yaptığı “Aliço İle İçimizdeki Şehir” programına konuk olan Yalova Belediye Başkanı Mehmet Gürel, önemli açıklamalarda bulundu.
Yalova’daki kentsel dönüşüm çalışmalarının yavaş ilerlediği eleştirilerine katıldığını belirten anak bunun nedeninin ekonomik ve hukuki konulardan kaynaklandığına dikkat çeken Başkan Gürel, Yalova Belediyesi’nin kentsel dönüşüm çalışmaları hakkında da bilgi verdi.
“Hükümet bu konuda olması gereken daha radikal adımları yeteri kadar atmıyor”
Yalova’daki kentsel dönüşüm yavaş ilerlediği eleştirilerine cevap veren Başkan Gürel, “Kentsel dönüşümle alakalı en önemli ayak işin hukuk kısmı ve ekonomik döngüdür. Bundan 6–8 yıl önce kentsel dönüşümü konuşurken dikkate aldığımız parametrelerle o günkü durumla şimdiki durum çok farklı. Çünkü o zaman işte binalarını dönüştürmek isteyen kişiler, eğer münferit bir girişim olacaksa, diğer sahipler bankadan krediye çok daha ucuz faizle ulaşabiliyorlardı. İşçilik maliyeti, inşaat malzemesi ve diğer maliyetler bugünkünün belki onda biriydi, sekizde biriydi. Bu yüzden süreç çok maliyetlendi ve yavaşladı. Bir de gereken hukuki şartların hepsi arzu edildiği kadar sağlanmadı. Ülke genelinden bahsediyorum, Yalova genelinde değil. Bu yavaşlamanın bir diğer sebebi de bu. Ayrıca, sürekli felaketler yaşamamıza rağmen devletin daha zorlayıcı tedbirler alması gerekirken süreç biraz daha yavaş ilerliyor. Hükümet de bu konuda olması gereken daha radikal adımları yeteri kadar atmıyor” şeklinde konuştu.
“Kentsel dönüşümü sadece bina yenileme olarak görmek doğru değil”
Yalova Belediyesi’nin öncülüğünde ilerleyen kentsel dönüşüm çalışmalarına ilişkin olarak bilgiler veren Gürel, “Kentsel dönüşümü veya daha geniş anlamda eski yapı stoğunu yenileyip yerine yeni yapı stoğu koymayı, vatandaşlarımız için daha az maliyetli ve daha hızlı olacak şekilde yürütmeye çalışıyoruz. Bu konuda yapılabilecek çalışmaların büyük bir bölümünü tamamladık. Odalarla birlikte de bazı işbirlikleri yaptık, sağ olsunlar. Kentsel dönüşüm, sadece Yalova’ya özgü değil; deprem öncelikli Türkiye’de ya da dünyanın farklı bölgelerinde farklı öncelikler vardır. Biz deprem öncelikli yaklaşımdan bahsediyoruz ve önceliğimiz bu. Ancak tüm binalar, yollar, parklar ve sosyal alanlar bir şehrin kültürünü oluşturur. İmar planını çizdiğiniz bir yol, o yoldaki binaların mimari detayları, yüksekliği, peyzajı, sosyal donatılar ve otopark ihtiyacı gibi unsurlarla birlikte, yaşayan insanların kimliğini ve şehrin kültürünü belirler. Bu nedenle kentsel dönüşümü sadece bina yenileme olarak görmek doğru değil. Ancak deprem gerçeği ve yaşadığımız kayıplar nedeniyle öncelikli yaklaşımımız, estetikten ziyade can güvenliği olmalıdır. Buna dayanarak, her yörede bir kentsel dönüşüm yol haritasına ihtiyaç vardır. Ülke çapında, hatta bazen bölgeler çapında da modellemeler yapılabilir” dedi.
“Bahçelievler, Rüstempaşa, Süleyman Bey, Fevzi Çakmak mahalleleri ve Bayraktepe’yi kapsayan bir modelleme yapıldı”
Yalova’da örnek bir modelleme çalışması yaptıklarını açıklayan Başkan Gürel, “Özellikle Şehit Ömer Faydalı’nın altında, Deniz ile Şehit Ömer Faydalı arasında kalan, en eski yapı stoğuna sahip bölgelerde çalıştık. Bu modelleme; Bahçelievler, Rüstempaşa, Süleyman Bey, Fevzi Çakmak mahalleleri ve Bayraktepe’yi kapsayan yaklaşık 10–12 yapı adasını içeriyor. CBS sistemimizdeki tüm mülkiyet ve teknik verileri kullanarak, kentin estetiğini de gözeterek bir modelleme hazırladık. Mevcut haklarla, özel sektör ve devlet işbirliğiyle dönüşümün nasıl olabileceğini belirledik. Vaziyet planları ve yapılacak binaların mimari projelerini dahi hazırladık. Çalışma, analizleriyle birlikte 600 sayfayı aşıyor ve Bakanlığımıza sunuldu. Devlet destekli bu model, “en olması gereken” yaklaşım olarak değerlendirdiğimiz bir çalışma. Tabii ki ekonomik şartlar ve mevcut politik durum nedeniyle uygulamada bazı zorluklar yaşanıyor. Münferit dönüşüm başvurularına yönelik olarak da, hak sahiplerinin maliyetlerini azaltacak ve teşvik edici düzenlemeler yaptık. Örneğin çatı katı kullanımı, yangın merdivenleri ve yan/ön bahçe mesafeleri gibi hususlarda imar planı değişiklikleri yapıldı” ifadelerini kullandı.
“Konteyner kentteki genişleme ile Bağlarbaşı Mahallesi’ndeki vatandaşların mağduriyet yaşamadan taşınması sağlanacak ve yıkım süreci sorunsuz ilerleyecek”
İstanbul’da uygulanan Yarısı Bizden kampanyasının Yalova’da da uygulanabilmesi için imza kampanyası gerçekleştirdiklerini hatırlatan ve kentsel dönüşüme ilişkin yapılan diğer çalışmalar hakkında da konuşan Başkan Gürel, “Yarısı Bizden” kampanyası kapsamında, İstanbul’da maliklere sağlanan yaklaşık 1.750.000 TL tutarındaki mali desteğin Yalova’da da uygulanabilmesi amacıyla bir imza kampanyası başlattık. Sivil toplum kuruluşları, mühendis odaları ve üniversitelerle birlikte risk haritası çıkarıldı; en riskli bölgeler ve yapılar belirlendi. Bu kapsamda, Bodrum ve çatı katlarının depremdeki davranışını ölçen teknik bir proje de başlattık. Bayraktepe’de yaklaşık 282 dairelik bir alan için alternatifli kentsel dönüşüm modelleri hazırladık. Bakanlık, hak sahipliği çalışmalarını yürütüyor; TOKİ vasıtasıyla projenin uygulanması planlanıyor. Belediyemize ait mülkiyetleri de plana dahil ederek maliyetleri düşürmeyi hedefliyoruz. Münferit yapıların da, plan bütünlüğünü bozmayacak şekilde dönüşümüne izin verilecek. Bağlarbaşı Mahallesi’nde ise, konteyner kentteki genişleme ile vatandaşların mağduriyet yaşamadan taşınması sağlanacak ve yıkım süreci sorunsuz ilerleyecek. Yeni mülkiyetlerimiz, TOKİ ve özel sektörle işbirliği yapılarak rezerv konut alanı olarak kullanılacak. Kat karşılığı veya hasılat paylaşımı yöntemleriyle dönüşüm projelerine dahil edilecek” dedi.
“%0.69 faizli kredi sağlayacak bir protokole Yalova’yı da dahil ettik”
Yalova Belediyesi’nin olarak kentsel dönüşüm ve benzeri çalışmalarda Türkiye’deki en kapsamlı çalışmalardan birini yürüttüğünü iddia eden Başkan Gürel, “Afet İşleri Müdürlüğü de, yaptığımız veri çalışmalarını diğer belediyelere örnek olarak sunuyor. Son olarak, ekonomik döngü kentsel dönüşümde en önemli belirleyici. Devlet ve özel sektör güçlü olursa, süreç çok daha hızlı ilerler. Şu an ekonomik sıkıntılar nedeniyle arzu ettiğimiz hızda ilerleyemiyoruz. Ancak 6 Şubat deprem bölgesinde devlet kaynakları yoğun şekilde kullanılıyor; umarım eksiksiz şekilde tamamlanır. Kısmi bir müjde: Marmara Kentsel Dönüşüm Dairesi Başkanlığı ve Dünya Bankası ile Asya Katılım Bankası, Kocaeli ve Bursa için uzun vadeli, %0.69 faizli kredi sağlayacak bir protokol hazırlamıştı. Biz de Yalova’yı bu çalışmaya dahil ettik. Eğer kaynak sağlanırsa, malikler veya yapım şirketleri bu krediden faydalanabilecek” diyerek sözlerini sonlandırdı.
