2 bin metrekareden büyük parsellerdeki yeni inşaatlardan kamu binalarına kadar sistemin kaç projede hayata geçirildiği ve ne kadar su tasarrufu sağlandığı sorularına yanıt aranıyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle, belirli büyüklük ve türdeki kamu ve özel binalarda yağmur suyu toplama ve gri su sistemlerinin kurulması zorunlu hale getirildi. 1 Ocak 2026 itibarıyla uygulanmaya başlayan düzenleme, su kaynaklarının korunması ve tasarrufun artırılmasını hedeflerken, Yalova’da mevcut uygulamaların durumu yeniden gündeme geldi. Kentte geçmiş yıllarda alınan belediye meclisi kararlarının ne ölçüde uygulandığı, yeni yapı ruhsatlarında sistemin kaç projeye dahil edildiği ve kamu binalarının düzenlemeye uyup uymadığı merak ediliyor.
Bakanlık belirli büyüklükteki yapılara zorunluluk getirdi
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği değişikliği, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bakanlığın açıklamasına göre düzenlemeyle, 1 Ocak 2026’dan sonra yapılacak belirli büyüklükteki kamu ve özel binalarda yağmur suyu toplama sisteminin kurulması zorunlu tutuldu.
Düzenleme kapsamında yağmur suyu sistemi; parsel alanı 2 bin metrekareden büyük olan ve depo hacmi 7 metreküpü aşan yapılar ile parseldeki çatı izdüşüm alanı 1.000 metrekareden büyük özel yapılar ve belirlenen koşulları sağlayan kamu binaları için öngörülüyor. Toplanan ve filtrelenen yağmur suyunun bahçe sulamasında ve tuvalet rezervuarlarında kullanılması amaçlanıyor.
Bakanlık, yağmur suyu sistemleriyle yıllık ortalama 6,2 milyon metreküp su tasarrufu sağlanmasının hedeflendiğini açıklamış, gri su sistemleriyle birlikte bu miktarın daha da artırılması ve 1,5 yılda Mogan Gölü kadar su tasarrufu elde edilmesi hedeflendiği belirtilmişti.
Gri su sistemleri ise 200’den fazla yatak kapasitesine sahip konaklama tesisleri, yapı inşaat alanı 10 bin metrekareden büyük alışveriş merkezleri ve yapı inşaat alanı 30 bin metrekareden büyük kamu binaları için zorunlu tutuluyor. Duş, küvet ve el-yüz yıkama lavabolarından elde edilen suların arıtılarak tuvalet rezervuarlarında kullanılması öngörülüyor.
Düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce mevcut olan binalarda tadilat gibi işlemler kapsamında yapılan ruhsat başvurularında ise bu sistemlerin kurulması zorunlu tutulmuyor.
Yalova’da 2018 yılında karar alınmıştı
Yağmur suyu toplama sistemi konusu Yalova için yeni değil. Yalova Gazetesi’nde daha önce yayımlanan “Yalova’da Durum Ne?” başlıklı haberde, Yalova Belediye Meclisinin 3 Haziran 2018 tarihli toplantısında aldığı 61 numaralı kararla 4 bin metrekareden büyük parsellerde yağmur suyu toplanmasının zorunlu hale getirildiği aktarılmıştı.
Söz konusu kararda, yeşil alana sahip kamu binalarında metrekare şartı aranmaksızın yağmur suyu depolaması yapılmasının öngörüldüğü de belirtilmişti. Uygulamayla çatılarda toplanan yağmur suyunun bahçe zemininin altında oluşturulacak depolarda biriktirilmesi, uygun sistemlerle bahçe sulamasında ve gerekli şartlar sağlandığında bina içerisinde kullanılması amaçlanıyordu.
Haberde, su depolarının büyüklüğünün ruhsat aşamasında mekanik projeyle belirlenmesi ve kamu binalarındaki uygulamaya ilişkin kararın İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından verilmesi gibi ayrıntılara da yer verilmişti.
Ancak 2018 yılında alınan kararın bugün hangi kapsamda yürürlükte olduğu, sonraki mevzuat değişikliklerinden nasıl etkilendiği ve uygulamanın belediye tarafından nasıl denetlendiği konusunda güncel ve resmî açıklamaya ihtiyaç bulunuyor.
Kaytazdere Belediyesi de 2022’de karar aldı
Yalova’da yağmur suyu toplama sistemine ilişkin adımlar yalnızca il merkeziyle sınırlı kalmadı. Yalova Gazetesi’nin daha önceki haberinde, Kaytazdere Belediye Meclisinin 6 Ocak 2022 tarihli toplantısında aldığı 22/8 numaralı kararla beldede yapılacak binalara yağmur suyu toplama projesi zorunluluğu getirildiği belirtilmişti.
Söz konusu uygulamada yağmur suyunun bahçelerde oluşturulacak depolarda toplanması, biriktirilen suyun bahçe sulamasında ve tuvaletlerde değerlendirilmesi hedefleniyordu.
Aradan geçen yılların ardından hem Yalova Belediyesi hem de ilçe ve belde belediyeleri bakımından geçmişte alınan kararların güncel durumu önem taşıyor. Bu kararların yeni yönetmelikle nasıl ilişkilendirildiği, yapı ruhsatı süreçlerinde uygulanıp uygulanmadığı ve bugüne kadar kaç projede karşılık bulduğu açıklığa kavuşturulmayı bekliyor.
Yalova’da kaç yeni inşaatta sistem kuruldu?
Bakanlığın 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemesiyle birlikte, Yalova’da yeni inşaat projelerinin uygulama durumu da gündeme geliyor.
İlk olarak, 2 bin metrekareden büyük parsellerde yapılacak ve yönetmelikteki diğer koşulları sağlayan kaç yeni inşaat için yağmur suyu toplama sistemi projesi sunulduğu sorusu yanıt bekliyor. Yalova Belediyesi ile ilçe ve belde belediyelerinin yapı ruhsatı kayıtları, bu konuda somut verilerin ortaya konulmasını sağlayabilir.
1 Ocak 2026 sonrasında ruhsat başvurusu yapan kamu ve özel projelerde sistemin kaçına dahil edildiği, kaç projede uygulamanın tamamlandığı ve kaç projenin denetlendiği de açıklanması gereken başlıklar arasında yer alıyor.
Yalova Belediyesi başta olmak üzere ilgili belediyelerin, yeni yönetmelik kapsamında ruhsat başvurularını nasıl değerlendirdiği ve geçmişte alınan yerel kararların uygulanmasına devam edilip edilmediği konusunda bilgi vermesi bekleniyor.
Yalova Devlet Hastanesi ve kamu binaları düzenlemeye uyuyor mu?
Yağmur suyu toplama sistemleri açısından merak edilen bir diğer konu da kamu binalarının mevcut durumu. Yalova Eğitim ve Araştırma Hastanesi başta olmak üzere kentteki kamu binalarında yağmur suyunu toplamak ve yeniden kullanmak için sistem kurulup kurulmadığı akıllara gelen sorular arasında.
Hastanenin ve diğer kamu binalarının ilgili düzenlemenin hangi hükümleri kapsamında değerlendirildiği, bu yapılarda yağmur suyu toplama sistemlerinin bulunup bulunmadığı ve varsa ne zaman devreye alındığı konusunda resmî bilgiye ihtiyaç duyuluyor.
Ayrıca geçmişte yeşil alanı bulunan kamu binaları için metrekare şartı aranmaksızın depolama sistemi kurulmasını öngören yerel kararın günümüzde nasıl uygulandığı da önem taşıyor. Kamu binalarında sistem kurulan yapıların sayısı, depolama kapasiteleri ve yıllık su tasarrufu miktarlarının açıklanması, uygulamanın sonuçlarını ortaya koyabilir.
Özel inşaatlarda denetim nasıl yapılıyor?
Yalova’da son yıllarda yapılan özel inşaatlarda da yağmur suyu toplama sistemlerinin uygulanıp uygulanmadığı merak ediliyor. Özellikle 4 bin metrekareden büyük parsellerdeki projelerle ilgili geçmişte gündeme gelen zorunluluğun, yeni yönetmelikteki ölçütlerle birlikte nasıl ele alındığı açıklığa kavuşmayı bekliyor.
Yapı ruhsatı ve proje onay aşamasında yağmur suyu toplama sisteminin hangi birim tarafından kontrol edildiği, mekanik projelerde depolama kapasitesinin nasıl belirlendiği ve uygulamanın yapı kullanma izin belgesi öncesinde denetlenip denetlenmediği de önemli sorular arasında bulunuyor.
Yalova Belediyesi ve ilgili ilçe belediyelerinin bu süreçlerde kaç projeyi kontrol ettiği, eksiklik tespit edilen projeler hakkında nasıl işlem yaptığı ve denetim sonuçlarını kayıt altına alıp almadığı konusunda açıklama yapması bekleniyor.
Yalova’da son durum açıklığa kavuşmayı bekliyor
Yağmur suyu toplama sistemleri, su kaynaklarının korunması ve şebeke suyunun gereksiz kullanımının azaltılması açısından önem taşıyor. Bakanlığın yeni düzenlemesiyle birlikte belirli büyüklükteki kamu ve özel binalarda bu sistemlerin zorunlu hale gelmesi, Yalova’da geçmişte alınan kararların ve mevcut uygulamaların yeniden değerlendirilmesini gerekli kılıyor.
Kentte yağmur suyu toplama sistemi hangi ölçüde uygulanıyor, yeni zorunluluk ruhsat süreçlerine nasıl yansıyor ve bugüne kadar ne kadar su tasarrufu sağlandı? Bu soruların yanıtları, Yalova’nın su verimliliği konusundaki mevcut tablosunu ortaya koyacaktır.
