Sigara dendiğinde akla ilk olarak akciğer sağlığı gelse de, günlük yaşamda en hızlı fark edilen etkilerden biri ses ve boğaz şikâyetleridir. Dil ve konuşma terapistlerinin klinikte sık karşılaştığı yakınmaların başında; ses kısıklığı, boğazda gıcık hissi, sık boğaz temizleme ihtiyacı, uzun konuşmalarda çabuk yorulma ve sabahları daha kalın çıkan ses gelir. Bu belirtiler her zaman tek bir nedene bağlı olmamakla birlikte; sigara dumanının tahriş edici etkisi, larenks (gırtlak) dokularını ve üst solunum yolunu olumsuz etkileyerek şikâyetlerin kalıcı hale gelmesine zemin hazırlayabilir.

Uzun süreli duman maruziyetinde ses tellerinde bazı yapısal değişiklikler görülebilir. Örneğin Reinke ödemi, kronik ses kısıklığıyla seyreden ve sigara ile ilişkisi iyi bilinen tablolardan biridir. Bu nedenle ses kısıklığı uzun sürüyorsa bir Kulak Burun Boğaz hekimiyle değerlendirme kritiktir. Öte yandan boğaz yakınmalarının bir kısmı reflüyle de ilişkilidir. Sigara, reflü şikâyetlerini artırabilen bir faktör olduğundan, reflüye bağlı boğaz tahrişi de ses konforunu doğrudan etkiler.

Bir önemli nokta daha var: Tütün kullanımı, larenks dâhil baş-boyun bölgesindeki birçok kanser türü açısından güçlü bir risk faktörüdür. Bu nedenle;

  • Uzun süren ses kısıklığı,
  • Açıklanamayan boğaz ağrısı,
  • Yutma güçlüğü,
  • Tek taraflı kulak ağrısı,
  • Nefes darlığı veya boyunda şişlik

gibi bulgular varsa “geçer” diye beklemeden hekime başvurmak hayati önem taşır.

Bugün, “9 Şubat Sigarayı Bırakma Günü” vesilesiyle; öğretmenlerden çağrı merkezi çalışanlarına, esnaftan sağlık çalışanlarına kadar sesini yoğun kullanan tüm meslek gruplarına küçük bir hatırlatma:

Ses kısıklığını sadece “yorgunluk” saymayın. Ses, bedenin erken uyarı veren sistemlerinden biridir. Mutlaka hekim kontrolünde olun.

Bırakma sürecinde profesyonel danışmanlık almak isteyenler için ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı üzerinden destek ve yönlendirme mümkündür.

Sesiniz ve nefesiniz sağlıklı, huzurunuz ve mutluluğunuz daim olsun.

Uzm. Dkt. Harun Ayas Dil ve Konuşma Terapisti

Not: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Tanılama ve tedavi süreçleri için

mutlaka hekiminize; terapi süreçleri hakkında ise dil ve konuşma terapistinize başvurunuz.

Bilimsel Referanslar

1. Marcotullio, D., Magliulo, G., & Pezone, T. (2002). Reinke ödemi ve risk faktörleri. American Journal of Otolaryngology, 23(2), 81–84. doi:10.1053/ajot.2002.30961

2. Okamoto, T., & Ito, A. (2023). Sigara maruziyeti ve reflü özofajit ilişkisi. Internal Medicine, 62(24), 3571–3577. doi:10.2169/internalmedicine.0451-22

3. National Cancer Institute. (2025). Larenks (baş-boyun) kanserlerinde korunma: tütün kullanımı risk ilişkisi

4. T.C. Sağlık Bakanlığı – Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı